علاقه پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم به فاطمه عليها السلام

بدون ترديد محبت و علاقه رسول خدا به فاطمه صلى الله عليه و آله و سلم بدون جهت و صرفا به دليل علاقه پدر و فرزندى نبوده است،زيرا حضرت فرزندان دختر ديگر هم داشته است و از طرفى پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله و سلم به مقتضاى (و ما ينطق عن الهوى) بدون دليل از كسى تعريف و مدح نمى‏كند.بنابراين معلوم مى‏شود كه اين دردانه پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم در اين مدت كوتاه عمر خود،از فضايل و كمالاتى برخوردار بوده كه مورد توجه رسول خدا قرار گرفته است،تا رسول خدا آن تعابير را درباره‏اش بيان نمايد كه درباره كس ديگر نفرموده است،مانند:«ان الله يرضى لرضاك و يغضب لغضبك،خداوند راضى مى‏شود به رضاى تو و غضبناك مى‏شود به غضب تو.»  «فاطمة بضعة مني فمن آذاها فقد آذاني،و من آذاني فقد آذى الله،فاطمه پاره تن من است پس هر كس او را اذيت كند مرا اذيت كرده و هر كس مرا اذيت كند، خدا را اذيت كرده است‏». به نقل ديگرى چنين فرموده است:«و هي قلبي الذي بين جنبي، فاطمه،جان و دل من است كه در سينه‏ام قرار دارد».

و باز فرموده است:«و هي نور عيني و ثمرة فؤادي،او نور چشم و ميوه دل من است.»

فاطمه عليها السلام به اندازه‏اى مورد علاقه پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم بود كه‏«ابن عمر»نقل مى‏كند:«هر گاه رسول خدا قصد سفر مى‏كرد با آخرين كسى كه خداحافظى مى‏كرد فاطمه عليها السلام بود و به وقت‏بازگشت نخستين كسى را كه به ديدارش مى‏آمد فاطمه عليها السلام بود.تا آنجا كه پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم به فاطمه عليها السلام مى‏فرمود:«فداك ابي و امي،پدر و مادرم به فداى تو.»

عايشه نقل مى‏كند:نديدم كسى را از نظر كلام و سخن به پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم شبيه‏تر از فاطمه عليها السلام باشد و هر وقت فاطمه بر آن حضرت وارد مى‏شد،به او مرحبا مى‏گفت و در برابرش مى‏ايستاد (و به طرفش مى‏رفت) و دست او را مى‏گرفت و مى‏بوسيد و او را در جاى خودش مى‏نشانيد.»

عبادت فاطمه عليها السلام

فاطمه عليها السلام از عابدترين و پارساترين زنان عالميان است.او با همه گرفتارى و مشاغلى‏كه در خانه داشت،با اين حال از نظر به جا آوردن واجبات و مستحبات و عبادات فردى و اجتماعى در تاريخ نمونه است.

شيخ صدوق و ديگران از امام حسن عليه السلام روايت مى‏كنند:«مادرم فاطمه را ديدم كه در شب جمعه در محراب عبادت ايستاد و تا هنگامى كه سپيده طلوع مى‏كرد،پيوسته در حال ركوع و سجود بود و شنيدم پيوسته براى مردان و زنان با ايمان دعا مى‏كرد و آنها را در دعا نام مى‏برد، ولى براى خود دعا نمى‏كرد،من گفتم:

مادر جان چرا همچنان كه بر ديگران دعا مى‏كنى،براى خود دعا نمى‏كنى؟فرمود:پسرم اول همسايه بعد خانه.» ⁽⁸⁾

حسن بصرى از بزرگان اهل سنت درباره عبادت فاطمه عليها السلام چنين گفته است:«ما كان في هذه الامة اعبد من فاطمة،كانت تقوم حتى تورم قدماها،در ميان اين امت،عبادت كسى از فاطمه عليها السلام بيشتر نبود،زيرا آن قدر روى پاهاى خود در مقام عبادت مى‏ايستاد كه پاهايش ورم مى‏كرد.»

فاطمه،سيده زنان عالميان

تعبير اين كه فاطمه عليها السلام سيده زنان عالميان است از علماى شيعه و اهل سنت از رسول خدا نقل شده است.عايشه در روايتى،آن را چنين نقل مى‏كند:«در حضور رسول خدا بودم-به هنگام بيمارى منجر به رحلت‏حضرت-كه فاطمه عليها السلام وارد شد و قدم مى‏زد نگاه كردم ديدم مثل رسول خدا راه مى‏رود.پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم به او فرمود:مرحبا به دخترم فاطمه.بعد او را نشانيد طرف دست راست‏خودش يا طرف دست چپ،و چيزى محرمانه به گوش او گفت كه فاطمه عليها السلام گريست!بعد چيز ديگرى به او گفت.اين بارفاطمه عليها السلام خندان شد.عايشه مى‏گويد:«از فاطمه عليها السلام پرسيدم كه پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم چه گفت كه گريان شدى و سپس چه فرمود كه خندان گشتى؟

فاطمه عليها السلام گفت:«من سر پيامبر را تا زمانى كه زنده است فاش نمى‏كنم.»عايشه مى‏گويد: «پس از رحلت پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم به فاطمه عليها السلام گفتم:پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم به هنگام مرگ چه فرمود كه گريستى و بعد چه گفت كه خنديدى؟فاطمه گفت:پدرم فرمود:هر سال جبرئيل قرآن را يك بار بر من عرضه مى‏كرد،ولى امسال دوبار بر من عرضه كرد. گمان مى‏كنم كه مرگم فرا رسيده است،من براى مرگ پدرم گريستم،بعد فرمود:اما ترضين ان تكون سيدة نساء هذه الامة او نساء العالمين؟قالت:فضحكت،آيا راضى نمى‏شوى كه بهترين زنان اين امت‏يا زنان عالميان باشى؟فاطمه گفت:پس خنديدم.» ⁽¹⁰⁾ و نمونه اين حديث را بسيارى از علماى اهل سنت‏با اندكى تفاوت نقل كرده‏اند.

عظمت فاطمه در قيامت

در روايات بسيارى از ابن عباس،ابو ايوب و ابو هريره آمده است كه رسول خدا فرمود:

«اذا كان يوم القيامة وقف الخلائق بين يدى الله تعالى نادى مناد من وراء الحجاب:ايها الناس (يا معشر الخلائق) غضوا ابصاركم و نكسوا من رؤسكم فان فاطمة بنت محمد تجوز على الصراط،روز قيامت كه برپا مى‏شود مردم در برابر قدرت خداى تعالى مى‏ايستند.منادى حق،از پس پرده فرياد مى‏زند:اى گروه مردم،ديدگان خود را ببنديد،سرها را به زير افكنيد،زيرا فاطمه دختر محمد از صراط عبور مى‏كند.» ⁽¹²⁾ در برخى از احاديث ديگر آمده است:«فان هذه فاطمه بنت رسول الله صلى الله عليه و آله و سلم تريد ان تمر على الصراط،فاطمه دختر رسول خدا مى‏خواهد از محشر بگذرد.»

^{پى‏نوشتها:}

^{1.ينابيع الموده،ج 1،ص 171،بحار الانوار،ج 43،ص 20.}

^{2.مناقب ابن شهر آشوب،ج 3،ص 332 با اندكى تفاوت در عبارت،بحار الانوار،ج 43،ص 80، صحيح مسلم،ج 16،ص 2،مستدرك حاكم،ج 3،ص 173،حلية الاولياء،ج 2،ص 40.}

^{3.بحار الانوار،ج 43،ص 80.}

^{4.همان مدرك،ص 24.}

^{5.مستدرك حاكم،ج 3،ص 169.}

^{6.همان مدرك،ص 170.}

^{7.همان مدرك،ص 167.}

^{8.علل الشرايع،ج 1،ص 173،كشف الغمه،ج 2،ص 25.}

^{9.مناقب شهر بن آشوب،ج 3،ص 341.}

^{10.طبقات ابن سعد،ج 8،ص 26.}

^{11.ر.ك:حلية الاولياء،ج 2،ص 39،براى اطلاع بيشتر ر.ك:احقاق الحق،ج 10،ص 27-115.}

^{12.مناقب ابن شهر آشوب،ج 3،ص 326،بحار الانوار،ج 43،ص 52،راجع مستدرك حاكم،ج 3،ص 166،ينابيع الموده،ج 2،ص،الفصول المهمه،ص 147،براى اطلاع بيشتر ر.ك:احقاق الحق،ج 10، ص 148.}

^{13.الفصول المهمه،ص 147.}

^{مظهر ولايت ص 242}

^{سيد اصغر ناظم‏زاده قمى}